Światowa elektroenergetyka potrzebuje innowacji

· Sprostać wzrastającemu o parę procent z roku na rok zapotrzebowaniu na energie elektryczną pożądanej jakości przy uwzględnieniu zmian charakteru tego zapotrzebowania ze względu, przykładowo, na powszechność stosowania klimatyzatorów, czy zapewne wkrótce masowe zastosowanie samochodów elektrycznych.

· Spełnić wymogi związane z ochroną środowiska, a w szczególności unijny postulat: 20/20/20 (o dwadzieścia procent zmniejszenie ilości dwutlenku węgla, dwudziestoprocentowy udział energii odnawialnej, oraz dwudziestoprocentowe zwiększenie wydajności energetycznej i to już do roku 2020).

· Zapewnić bezpieczeństwo w pracy systemów przesyłowych i dystrybucyjnych, zmniejszające zagrożenie awariami skutkującymi koniecznością wyłączenia odbiorców (tzw. „blackout’ami”).

Dziś, gdy budowa elektrowni jądrowych napotyka na trudności nie tylko inwestycyjne, lecz przede wszystkim społeczne, gdy prowadzenie nowych linii elektroenergetycznych jest coraz trudniejsze ze względu na konieczność uzyskania tzw. „praw drogi”, wreszcie ze względu na rosnące zagrożenie pojawiania się awarii systemowych prowadzących do blackout’ów, spełnienie tych wymagań jest możliwe tylko dzięki zastosowaniu najnowszych środków technicznych. Świadomi tego europejscy elektroenergetycy postanowili skoordynować wysiłki producentów – zarówno energii jak i aparatury – operatorów systemowych zajmujących się dostawą energii do odbiorców, wreszcie naukowców, celem powstania tego, co nazywają „sieciami przyszłości” albo używając modnego dziś sformułowania: „smart grids”. Ta świadomość zaowocowała powstaniem przed czterema laty europejskiej płaszczyzny technologicznej SmartGrids. (http://www.smartgrids.eu) . Dziś w Radzie Zarządzającej zasiadają wybitni specjaliści, a wśród kilkunastu osób jest też przedstawicielka Polski, dyrektor Magdalena Wasiluk – Hassa, z PSE Operator. A główne obszary działania platformy są następujące:

1. Zapewnić, by sieci były bardziej akceptowalne społecznie, bowiem obecnie powszechna jest postawa NIMBY – czyli „Not in My Back Yard”.

2. Zmienić reguły planowania sieci zapewniając zdecydowanie bardziej zdecentralizowaną architekturę, uwzględniającą masowe zastosowanie generacji rozproszonej.

3. Zapewnić integrację sieci a dzięki zwiększonej obserwowalności i sterowaniu obszarowemu (Wide Area Monitoring and Wide Area Control) zapewnić wyższą odporność na rozwijające się awarie.

4. Zwiększyć integrację z sieciami źródeł rozproszonych, a w szczególności farm wiatrowych, zarówno śródlądowych, jak i przybrzeżnych.

5. Umożliwić zwiększenie aktywności odbiorców energii elektrycznej, między innymi poprzez lepszą informację o aktualnej sytuacji, uzyskiwanej dzięki inteligentnym systemom pomiarowym oraz ulepszonej telekomunikacji. Dzięki temu należy oczekiwać zwiększenia wydajności użytkowania energii.

6. Prowadzić badania nad możliwościami magazynowania energii nie tylko w postaci elektrowni szczytowo – pompowych, ale także innych innowacyjnych technologii.

7. Zwiększyć elastyczność i mobilność sieci ze względu na potrzeby min. powszechności stosowania samochodów elektrycznych.

8. W planowaniu rozwiązań przyszłościowych i związanych z tym badań naukowych przyjąć zarówno perspektywę krótkoterminową (rok 2020), ale też długoterminową (rok 2050).



Polski Operator Systemów Przesyłowych jest aktywnym graczem w platformie „SmartGrids”. Wykorzystując wielki potencjał badawczy polskich uczelni i instytutów, oraz ogromne doświadczenie elektroenergetyków, będzie zapewne specjalizował się w zakresie planowania sieci przesyłowych, prowadzenia przesyłu i rozdziału energii oraz w obserwowalności i automatyki systemowej, dla zminimalizowania zagrożeń wynikających z powstawania awarii, których rozwój może skutkować systemowym i katastrofalnym blackut’em.